રિપોર્ટર
હિતેન્દ્ર ગોસાઈ
અમદાવાદ
બાળ પોષણ, આરોગ્ય અને સર્વાંગી વિકાસ માટે સંકલિત પ્રયાસો પર ભાર; કુપોષણમાંથી બહાર આવેલા બાળકો અને આંગણવાડી કાર્યકરોનું સન્માન
અમદાવાદ: મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગ, ગુજરાત સરકાર તથા અમદાવાદ મહાનગરપાલિકા સંચાલિત ICDSના સંયુક્ત ઉપક્રમે વિરાટનગર, અમદાવાદ ખાતે ‘આંગણ મિલન સેવા’ અંતર્ગત વિશેષ સન્માન સમારોહનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. કાર્યક્રમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ બાળકોના પોષણ, આરોગ્ય અને સર્વાંગી વિકાસ અંગે જાગૃતિ વધારવાની સાથે બાળકોના વિકાસમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવતી આંગણવાડી કાર્યકરોની સેવાઓને બિરદાવવાનો હતો.
કાર્યક્રમમાં નિકોલના ધારાસભ્ય જગદીશ વિશ્વકર્મા અને અમદાવાદના મેયર હિતેશ બારોટ સહિતના મહાનુભાવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. કાર્યક્રમ દરમિયાન બાળકોના પોષણ અને આરોગ્ય સાથે જોડાયેલા વિવિધ મુદ્દાઓ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી અને વાલીઓને બાળકોના સર્વાંગી વિકાસ માટે જરૂરી કાળજી અંગે માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું હતું.
કુપોષણમાંથી બહાર આવેલા બાળકોને પ્રોત્સાહન
કાર્યક્રમ દરમિયાન MAM એટલે કે Moderate Acute Malnutrition કેટેગરીમાંથી સામાન્ય પોષણની શ્રેણીમાં આવેલા બાળકોને વિશેષ પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું હતું. આ બાળકોના પોષણમાં થયેલા સુધારાને બિરદાવવા માટે મહાનુભાવોના હસ્તે કીટનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું.
આંગણવાડી કેન્દ્રો દ્વારા બાળકોના વજન, ઊંચાઈ, વૃદ્ધિ અને પોષણની સ્થિતિનું નિયમિત મોનિટરિંગ કરવામાં આવે છે. બાળકના વિકાસમાં કોઈ પ્રકારની ખામી અથવા પોષણની સમસ્યા જણાય તો તેના આધારે જરૂરી માર્ગદર્શન અને સેવાઓ પૂરી પાડવામાં આવે છે.
MAM કેટેગરીમાં આવતા બાળકોના વાલીઓને સંતુલિત આહાર, THR એટલે કે Take Home Ration તેમજ સરકાર દ્વારા ઉપલબ્ધ વિવિધ પોષણલક્ષી સેવાઓ અંગે પણ માહિતી આપવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયા દ્વારા બાળકોને યોગ્ય પોષણ મળી રહે અને તેઓ સામાન્ય પોષણની શ્રેણીમાં આવી શકે તે માટે સતત પ્રયત્નો કરવામાં આવે છે.
આંગણવાડી કાર્યકરોનું સન્માન
બાળકોના પોષણ, આરોગ્ય, સંભાળ અને સર્વાંગી વિકાસમાં આંગણવાડી કાર્યકરો અને તેડાગર બહેનોની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા રહે છે. કાર્યક્રમ દરમિયાન તેમની કામગીરીને બિરદાવવા માટે પ્રશસ્તિપત્ર અને સન્માનપત્ર એનાયત કરી તેમનું સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું.
આંગણવાડી કેન્દ્રોમાં બાળકોને પોષણયુક્ત નાસ્તો, પ્રાથમિક શિક્ષણ સાથે જોડાયેલી વિવિધ પ્રવૃત્તિઓ અને આરોગ્યલક્ષી સેવાઓ આપવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત બાળકોના વિકાસ પર સતત નજર રાખીને જરૂરિયાત મુજબ વાલીઓને પણ માર્ગદર્શન આપવામાં આવે છે.
કાર્યક્રમ દરમિયાન આંગણવાડી કાર્યકરો દ્વારા કરવામાં આવતી કામગીરી અને બાળકોના વિકાસમાં તેમના યોગદાન અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.
વાલીઓ સાથે સીધો સંવાદ
સમારોહ દરમિયાન આંગણવાડી કાર્યકરો અને બાળકોના વાલીઓ સાથે સીધો સંવાદ યોજાયો હતો. બાળકોને આપવામાં આવતા પોષણ, નાસ્તો, વિવિધ શૈક્ષણિક અને સર્જનાત્મક પ્રવૃત્તિઓ તેમજ આરોગ્ય અને વૃદ્ધિની દેખરેખ અંગે માહિતી મેળવવામાં આવી હતી.
વાલીઓને બાળકોને નિયમિત અને સંતુલિત પૌષ્ટિક આહાર આપવા માટે અનુરોધ કરવામાં આવ્યો હતો. સાથે જ બાળકોને આંગણવાડી કેન્દ્રો દ્વારા આપવામાં આવતી સેવાઓનો નિયમિત લાભ અપાવવા અને તેમના આરોગ્ય તથા વિકાસ અંગે સતત જાગૃત રહેવા માટે પણ અપીલ કરવામાં આવી હતી.
વાલીઓની સક્રિય ભાગીદારી બાળકોના પોષણ અને વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે. આંગણવાડી કેન્દ્રો અને પરિવાર વચ્ચે સતત સંવાદ રહે તો બાળકની જરૂરિયાતોને વધુ સારી રીતે ઓળખી શકાય અને સમયસર યોગ્ય પગલાં લઈ શકાય છે.
બાળ પોષણ અને આરોગ્ય અંગે જાગૃતિનો સંદેશ
કાર્યક્રમના અંતિમ તબક્કામાં મુખ્યમંત્રીના સંદેશનું કિશોરી દ્વારા વાંચન કરવામાં આવ્યું હતું. સંદેશમાં બાળકોના યોગ્ય પોષણ, આરોગ્ય અને સર્વાંગી વિકાસના મહત્વ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
બાળકોના શારીરિક વિકાસની સાથે તેમના માનસિક, સામાજિક અને શૈક્ષણિક વિકાસ પર પણ ધ્યાન આપવાની જરૂરિયાત અંગે સંદેશ આપવામાં આવ્યો હતો. બાળકના શરૂઆતના વર્ષોમાં યોગ્ય પોષણ અને સંભાળ તેના ભવિષ્યના વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ આધાર બની શકે છે.
વિવિધ મહાનુભાવો અને અધિકારીઓની ઉપસ્થિતિ
આ પ્રસંગે રાજ્ય બાળ અધિકાર સંરક્ષણ આયોગના અધ્યક્ષ ધર્મિષ્ઠાબેન ગજ્જર, ડેપ્યુટી મેયર અંજુબેન ચિત્તરંજન શાહ, સ્ટેન્ડિંગ કમિટીના ચેરમેન કમલેશભાઈ મહેશચંદ્ર પટેલ સહિતના પદાધિકારીઓ અને અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
આ ઉપરાંત કાઉન્સિલરો, ICDSના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ, આંગણવાડી કાર્યકરો, તેડાગર બહેનો, બાળકો તથા તેમના વાલીઓએ પણ કાર્યક્રમમાં હાજરી આપી હતી.
પોષણક્ષમ અને સ્વસ્થ બાળપણ માટે સંકલિત પ્રયાસ
‘આંગણ મિલન સેવા’ જેવા કાર્યક્રમો દ્વારા બાળકોના પોષણ અને આરોગ્ય અંગે જાગૃતિ ફેલાવવાની સાથે આંગણવાડી કેન્દ્રો અને વાલીઓ વચ્ચે વધુ સારો સંવાદ સ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
બાળકોને યોગ્ય પોષણ, આરોગ્ય સેવાઓ અને વિકાસ માટેનું વાતાવરણ મળી રહે તે માટે પરિવાર, આંગણવાડી કાર્યકરો અને સંબંધિત વિભાગો વચ્ચે સંકલન જરૂરી છે. આ કાર્યક્રમમાં પણ બાળકોના સ્વસ્થ અને સર્વાંગી વિકાસ માટે સંકલિત પ્રયાસો કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.
