હવામાનની કુદરતી ઘટના ‘સુપર અલ-નીનો’ના કારણે આફ્રિકાના સાહેલ વિસ્તારમાં ભયાનક લૂ અને કાળઝાળ ગરમી પડવાની ચેતવણી સામે આવી છે. એક નવા સંશોધન અહેવાલ મુજબ, સપ્ટેમ્બર 2026થી ફેબ્રુઆરી 2027 વચ્ચે સામાન્ય વર્ષોની સરખામણીએ નાઇજીરિયા, સુદાન, નાઇજર અને ચાડમાં અતિશય ગરમીને કારણે આશરે 66,800 વધારાના મોત થઈ શકે છે. સૌથી ભયાનક સ્થિતિ નાઇજીરિયામાં જોવા મળી શકે છે, જ્યાં એકલા દેશમાં જ 31,400 લોકો ગરમીનો ભોગ બને તેવી ભીતિ છે.
સહારા રણની દક્ષિણે આવેલા સાહેલ વિસ્તારના ચાર મુખ્ય દેશોમાં ગરમીનું જોખમ સૌથી વધુ આંકવામાં આવ્યું છે:
|
દેશ
|
ગરમીથી સંભવિત વધારાના મોત
|
મુખ્ય પરિબળ / પડકારો
|
|
નાઇજીરિયા
|
31,400
|
વીજળીની ભારે અછત અને ગીચ વસ્તી
|
|
સુદાન
|
17,500
|
યુદ્ધને કારણે આરોગ્ય-વીજળી માળખું તબાહ
|
|
નાઇજર
|
10,000
|
માત્ર 21% વસ્તી પાસે જ વીજળી ઉપલબ્ધ
|
|
ચાડ
|
8,000
|
માત્ર 13% લોકો સુધી વીજળીની પહોંચ
|
|
કુલ
|
66,800
|
—
|
વૈશ્વિક સ્તરે પણ સુપર અલ-નીનોની વ્યાપક અસર જોવા મળશે. રિસર્ચ અનુસાર, જૂન 2026થી ફેબ્રુઆરી 2027 દરમિયાન સમગ્ર વિશ્વમાં ગરમીના કારણે આશરે 4.51 લાખ વધારાના મોત થવાનું અનુમાન છે, જેમાં ગરીબ દેશો સૌથી વધુ પ્રભાવિત થશે.
કૂલિંગ સુવિધાઓનો અભાવ: ગરમીથી બચવા માટે પંખા, કૂલર કે AC ચલાવવા માટે વીજળી અનિવાર્ય છે. પરંતુ નાઇજરમાં માત્ર 21% અને ચાડમાં માંડ 13% વસ્તી પાસે વીજળીની સુવિધા છે.
ઘરની અંદર પણ રાહત નહીં: વીજળી અને ગરીબીના કારણે લોકો કૂલિંગ સાધનો ખરીદી શકતા નથી, જેના કારણે ઘરની ચાર દીવાલો વચ્ચે પણ ગરમીથી બચવું અશક્ય બની જશે.
ખુલ્લામાં કામ કરતા શ્રમિકો: આ દેશોમાં મોટાભાગના લોકો ખેતી અને મજૂરી માટે કલાકો સુધી તડકામાં રહે છે, જેથી ડિહાઇડ્રેશન અને હીટસ્ટ્રોકનો ખતરો વધી જાય છે.
સંશોધકોએ યુરોપિયન સેન્ટર ફોર મીડિયમ-રેન્જ વેધર ફોરકાસ્ટ્સના મોડેલિંગનો ઉપયોગ કરીને આગામી છ મહિનાના તાપમાનનો અંદાજ મેળવ્યો હતો. ત્યારબાદ વિશ્વના 24,378 વિસ્તારોના વર્ષ 1996થી 2025 સુધીના તાપમાન અને મૃત્યુદરના જૂના ડેટા સાથે સરખામણી કરીને આ ગણતરી કરવામાં આવી છે. વૃદ્ધો, નાના બાળકો, બીમાર વ્યક્તિઓ અને ખુલ્લામાં કામ કરતા ખેડૂતો સૌથી સંવેદનશીલ જૂથમાં આવે છે.
