ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન સૂચકાંક (IIP) ના સંદર્ભમાં માપવામાં આવતો ભારતનો ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન વૃદ્ધિ દર ડિસેમ્બર 2025 માં બે વર્ષની ટોચે 7.8 ટકા થયો, જે નવેમ્બર 2025 માં 7.2 ટકા અને ડિસેમ્બર 2024 માં 3.7 ટકા હતો. ખાણકામ, ઉત્પાદન અને વીજળીમાં મજબૂત પ્રદર્શન દ્વારા ફેક્ટરી ઉત્પાદનમાં વૃદ્ધિને ટેકો મળ્યો. રાષ્ટ્રીય આંકડા કાર્યાલય (NSO) એ નવેમ્બર 2025 માટે ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન વૃદ્ધિ દર 6.7 ટકાના કામચલાઉ અંદાજથી સુધારીને 7.2 ટકા કર્યો છે જે ગયા મહિને જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ માટે IIPનો ઝડપી અંદાજ ૧૭૦.૩ હતો, જે નવેમ્બર ૨૦૨૫માં ૧૫૮.૭ અને ડિસેમ્બર ૨૦૨૪માં ૧૫૮.૦ હતો. નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ના એપ્રિલ-ડિસેમ્બર સમયગાળા દરમિયાન, દેશના ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનમાં ૩.૯ ટકાનો વધારો થયો હતો જે ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળામાં ૪.૧ ટકા હતો.
ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં ખાણકામ ઉત્પાદન ૬.૮ ટકા વધ્યું હતું, જે એક વર્ષ પહેલાં ૨.૭ ટકા અને નવેમ્બર ૨૦૨૫માં ૫.૮ ટકા હતું. સૂચકાંકનો સૌથી મોટો ઘટક ધરાવતા ઉત્પાદન ક્ષેત્રનો ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં ૮.૧ ટકાનો વધારો થયો હતો, જે એક વર્ષ પહેલાંના મહિનામાં ૩.૭ ટકા હતો, જ્યારે નવેમ્બર ૨૦૨૫માં વૃદ્ધિ ૮.૫ ટકા હતી. ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં વીજળી ઉત્પાદનમાં વૃદ્ધિ ૬.૩ ટકા થઈ હતી જે એક વર્ષ પહેલાંના સમયગાળામાં ૬.૨ ટકા હતી અને નવેમ્બર ૨૦૨૫માં ૧.૫ ટકાનો ઘટાડો થયો હતો. ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ માટે ખાણકામ, ઉત્પાદન અને વીજળી ક્ષેત્રો માટે ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન સૂચકાંકો અનુક્રમે ૧૫૩.૦, ૧૬૯.૯ અને ૨૦૪.૯ હતા.
ઉત્પાદન ક્ષેત્રની અંદર, NIC 2 અંક-સ્તરના 23 ઉદ્યોગ જૂથોમાંથી 16 એ ડિસેમ્બર 2024 ની સરખામણીમાં ડિસેમ્બર 2025 માં સકારાત્મક વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. ડિસેમ્બર 2025 ના મહિના માટે ટોચના ત્રણ સકારાત્મક યોગદાનકર્તાઓ છે – ‘મૂળભૂત ધાતુઓનું ઉત્પાદન’ (12.7%), ‘મોટર વાહનો, ટ્રેઇલર્સ અને અર્ધ-ટ્રેઇલર્સનું ઉત્પાદન’ (33.5%) અને ‘ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, ઔષધીય રાસાયણિક અને વનસ્પતિ ઉત્પાદનોનું ઉત્પાદન’ (10.2%).
ઉપયોગ આધાર વર્ગીકરણ મુજબ, ડિસેમ્બર 2025 માં પ્રાથમિક માલનું ઉત્પાદન વધીને 4.4 ટકા થયું જે એક વર્ષ અગાઉ 3.8 ટકા હતું. મૂડી માલ સેગમેન્ટનો વિકાસ ડિસેમ્બર 2025 માં ઘટીને 8.1 ટકા થયો જે એક વર્ષ પહેલાના સમયગાળામાં 10.5 ટકા હતો. મધ્યવર્તી માલ સેગમેન્ટમાં વિસ્તરણ સમીક્ષા હેઠળના મહિનામાં 7.5 ટકા હતું જે એક વર્ષ પહેલા 6.4 ટકા હતું. ડિસેમ્બર 2025 માં ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર/બાંધકામનું ઉત્પાદન 12.1 ટકા વધ્યું, જે એક વર્ષ પહેલાના સમયગાળામાં 8.4 ટકા હતું. ગ્રાહક ટકાઉ વસ્તુઓ (અથવા સફેદ માલનું ઉત્પાદન) વૃદ્ધિ ડિસેમ્બર 2024 માં 8.1 ટકાથી વધીને 12.3 ટકા થઈ ગઈ. ડિસેમ્બર 2025 માં, ગ્રાહક બિન-ટકાઉ વસ્તુઓનું ઉત્પાદન 8.3 ટકા રહ્યું, જે એક વર્ષ પહેલા 7.1 ટકાના ઘટાડા સામે હતું.ડિસેમ્બર 2025 ના મહિના માટે પ્રાથમિક ચીજવસ્તુઓ માટે સૂચકાંકો 164.6, મૂડી ચીજવસ્તુઓ માટે 124.0, મધ્યવર્તી ચીજવસ્તુઓ માટે 182.8 અને માળખાગત/બાંધકામ ચીજવસ્તુઓ માટે 219.1 હતા. વધુમાં, ગ્રાહક ટકાઉ વસ્તુઓ અને ગ્રાહક બિન-ટકાઉ વસ્તુઓ માટે સૂચકાંકો અનુક્રમે 139.0 અને 180.7 હતા.
વિશ્વસનીયતા વધારવા અને ભારતીય CPI ની વૈશ્વિક તુલનાત્મકતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે, નિષ્ણાત સમિતિની ભલામણો અનુસાર, CPI 2024 શ્રેણીમાં હેતુ મુજબ વ્યક્તિગત વપરાશના વર્ગીકરણ (COICOP) 2018 ની નવીનતમ રચના અપનાવવામાં આવશે.”ગ્રામીણ અને શહેરી નમૂનાઓ ચકાસવા, બજારો, દુકાનોની ઓળખ અને વસ્તુ ઓળખનું મેપિંગ કરવા માટે, એક નવો બજાર સર્વે હાથ ધરવામાં આવશે. CPI માં અનામત દુકાનોનું મેપિંગ કરવાની પ્રથા ચાલુ રાખી શકાય છે,” અહેવાલ મુજબ.ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ પર ભાવની ગતિવિધિઓને કેપ્ચર કરવા માટે, CPI 2024 શ્રેણીમાં 12 ઓનલાઈન બજારો/નગરો (25 લાખથી વધુ વસ્તી ધરાવતા) ઉમેરવામાં આવશે. વસ્તુઓના ભાવ સાપ્તાહિક ધોરણે ઓનલાઈન/ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ દ્વારા એકત્રિત કરવામાં આવશે, તેમાં ઉમેર્યું હતું.
રેલ ભાડું, પોસ્ટલ સેવાઓ અને બળતણ (પેટ્રોલ, ડીઝલ, LPG, CNG અને PNG) ના ભાવ કેન્દ્રિય રીતે નક્કી કરવામાં આવતા હોવાથી, ભાવ સંગ્રહ અને સંકલન PSD દ્વારા કરવામાં આવશે. ટેલિકોમ સેવાઓ અને ઓનલાઈન મીડિયા સેવાઓ (OTT) ના ભાવ સંગ્રહ PSD દ્વારા ઓનલાઈન સ્ત્રોતો દ્વારા કેન્દ્રીય રીતે કરવામાં આવશે.વધુમાં, આંતરરાષ્ટ્રીય સીધા રૂટ માટે હવાઇભાડાને CPI 2024 માં ભાવ સંગ્રહ માળખામાં સમાવિષ્ટ કરવામાં આવ્યા છે.સોના અને ચાંદીના દાગીનાના કિસ્સામાં, જૂથે કસ્ટમાઇઝ્ડ ટુકડાઓની કિંમત નક્કી કરવાનો પ્રયાસ કરવાને બદલે, બજારમાં સતત ઉપલબ્ધ થવાની સંભાવના ધરાવતી પ્રમાણભૂત દાગીનાની વસ્તુઓને વ્યાખ્યાયિત કરવાનો અભિગમ અપનાવવાની ભલામણ કરી. તે મુજબ, બંગડીઓ, ગળાનો હાર અને વીંટી જેવા મૂળભૂત અને સરળ સોના અને ચાંદીના દાગીનાના ભાવ એકત્રિત કરવામાં આવશે.
Nikhil Bhatt
Business Editor
Investment Point
ડિસ્ક્લેમર / પોલીસી / શરતો / www.nikhilbhatt.in ને આધીન...!!
The securities quoted are for illustration only and are not recommendatory. Investment in securities market are subject to market risks. Read and agree Disclaimer and related all the documents carefully before investing, mentioned on www.nikhilbhatt.in
